Georgian Folklore
Georgian Folklore
მენიუ
ანსამბლები
ინდივიდუალური
კუთხეები
ძველი ჩანაწერები
პოეზია
სხვადასხვა
ჟურნალი
ფორუმი
გალერეა
ჩვენი საიტი
კონტაქტი
ჩვენ შესახებ
კოლეგები
JOIN US
ანსამბლი ’ბასიანი’
ანსამბლი ’სახიობა’
ბმულები
  იმოგზაურე საქართველოში
  ინტერნეტ ქალაქი
  Author Profile
  Khevsureti.ge - ხევსურეთი
  სასაფლაოს მოპირკეთება
  komisia corp
  ტექნოპორტალი
  უცნაური ამბები
  FONTS.GE
  ჩვენი საუნჯე
 

ინტერნეტ-ჟურნალი "ალაზანი"

"ქართული გალობა" - მეხუთე ტომი - თებერვალი, 2009 Add share!

11 თებერვალს, თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში გაიმართა კრებულ ”ქართული გალობის” V ტომის პრეზენტაცია. წიგნში შესული საგალობლები შეკრებილი და რედაქტირებულია ბატონ მალხაზ ერქვანიძის მიერ, რომელსაც არაერთი ადამიანი უწევდა თანადგომას.
ამ ტომში წარმოდგენილია იოანე ოქროპირის წირვის წესი, გელათის და შემოქმედის სკოლების ნიმუშები. პირველი ნაწილი − გელათი − ანტონ დუმბაძის, დიმიტრი ჭალაგანიძის, ივლიანე წერეთლის, რაჟდენ ხუნდაძის, ნესტორ კონტრიძის გადმოცემული და ფილიმონ ქორიძის მიერ ნოტებზე ჩაწერილ გამშვენებულ საგალობლებს მოიცავს. მეორე ნაწილში კი შემოქმედის სკოლის ნიმუშებია, რომელებიც არტემ ერქომაიშვილმა ჩაიწერა 1966 წელს. წიგნს თან ახლავს CD-ზე ჩაწერილი საგალობლები არტემ ერქომაიშვილის, მალხაზ ერქვანიძის შესრულებით. თავისთავად, ამ საგალობლების გამოცემას დიდი მნიშვნელობა აქვს, მაგრამ კიდევ უფრო მნიშვნელოვანია წიგნის წინასიტყვაობაა. აქ ავტორი ქართულ კილოურ სისტემას, ქართულ მუსიკალურ წყობას ეხება. პრეზენტაციაზეც სწორედ ამ საკითხზე იქნა ყურადღება გამახვილებული. ამას გარდა, წინასიტყვაობაში ისეთ საკითხებზეცაა საუბარი, როგორიცაა სწორი ინტონირება, სამ ხმაში აზროვნება, ქართული კილოური აზროვნების აღდგენა და სხვადასხვა სკოლებში არსებული დეფიციტის შევსება. 

ბატონმა მალხაზმა დამსწრე საზოგადოებას გააცნო მის მიერ მრავალწლიანი კვლევის შედეგად დადგენილი ქართული მუსიკალური წყობის კანონზომიერებანი. თვლასაჩინოებისთვის მან მსმენელთ შესთავაზა საეკლესიო საგალობლები და ხალხური სიმღერები საპატრიარქოსთან არსებული სალოტბარო სასწავლებლის სტუდენტთა შესრულებით. ერთი და იგივე სიმღერა თუ საგალობელი სრულდებოდა როგორც ტემპერაციაში, ისე ქართულ ბგერათწყობაში, რათა ყველას ცხადად შეეგრძნო განსხვავაება. წარმოდგენილი იყო საქართველოს სხვადასხვა კუთხიდის (გურია, იმერეთი, კახეთი, ხევსურეთი) სიმღერები, რითაც ავტორმა წარმოაჩინა ადრინდელ საქართველოში ერთიანი მუსიკალური წყობის არსებობა. თუმცა, მისივე თქმით, გალობის არმცოდნე გლეხების ნამღერში ზოგჯერ გვხვდებოდა ამ წყობისაგან განსხვავებული, შემხვევით წარმოშობილი ბგერათრიგები. სხვაგვარად იყო საქმე მომღერალ-მგალობლების შემთხვევაში. სამგალობლო სკოლებში მოსწავლეები თავიდანვე ეჩვეოდნენ კილოში აზროვნებას და ეს მათ შესრულებულ სიმღერებზეც აისახებოდა. ძველ საქართველოში კილოში გალობის თეორიული საფუძვლის არსებობა, ავტორის აზრით, ეჭვს არ უნდა იწვვევდეს. მისი თქმით, ამ დონის სამგალობლო კულტურის ქვეყანაში შეუძლებელია არ ყოფილიყო მწობრი მუსიკალურ-თეორიული ბაზა, რომელზე დაყრდნობითაც იქმნებოდა თითოეული საგალობელი. სხვა თუ არაფერი, ამის მტკიცების უფლებად გამოდგება რვა ხმაზე გაწყობილი საგალობელთა რთული სისტემა. 

არტემ ერქომაიშვილისაგან ჩაწერილი წირვის წესი ”მრწამსიდან” იწყება. სამწუხაროდ, წირვაზე მანამდე სათქმელ საგალობლებს (შემოქმედის კილოდან) ჩვენამდე არ მოუღწევია. ამდენად, საინტერესო იყო ავტორის მიერ აღდგენილი შემოქმედის სკოლის ”მხოლოდშობილი”, რომელიც მან გელათის სკოლის ამავე საგალობლიდან გადმოაწყო შემოქმედის კილოზე. ასეთი გზით მალხაზ ერქვანიძემ აღადგინა და კრებულში შეიტანა შემოქმედის კილოს კიდევ ექვსი ნიმუში.
მალხაზ ერქვანიძის გარდა სიტყვით წარსდგნენ ნოდარ მამისაშვილი, ანზორ ერქომაიშვილი და რუსუდან წურწუმია. პრეზენტაციას უძღვებოდა ქალბატონი მანანა ანდრიაძე. გამომსვლებმა მადლობა გადაუხადეს ავტორს იმ შრომისათვის, რაც მან გასწია ევროპული მუსიკის გავლენით დაკარგულ-შელახული ქართული მუსიკალური წყობის აღსადგენად. აღინიშნა, რომ ეს მხოლოდ დასაწყისია, გამოსაკვლევი კიდევ ბევრია და რომ კვლევის წარმატებით გასაგრძელებლად საჭიროა თანამედროვე ტექნიკით აღჭურვილი აკუსტიკური ლაბორატორია.
დასასრულს ავტორმა მადლობა გადაუხადა დამსწრე საზოგადოებასა და ყველას, ვინც მას დაეხმარა აღნიშნული კვლევების წარმოებაში და წიგნის გამოცემაში.

 

 

მიხეილ მაჭავარიანი

www.alazani.ge, 2009

 
შემთხვევითები მზეთამზე - ვინ მოგიტანა, პოლიკარპე ხუბულავა - ჭიჭე ტურა, არტემ ერქომაიშვილის საგალობლები - განათლდი განათლდი 2, ანჩისხატის ტაძრის გუნდი (შემოქმედი - ა. ერქომაიშვილის კილო) - შენ გიგალობთ, რიჰო - დიდებათა, სახელმწიფო ანსამბლი - იმერული სახუმარო, ანჩისხატის ტაძრის გუნდი (გელათის სკოლა) - აწ განუტევე მონა შენი (კ.), პოლიკარპე ხუბულავა - შოუ ნანა, მთიები - შავი შაშვი, შალვა ასლანიშვილია კოლექცია - სამაია, მთიები - წინწყარო, მზეთამზე - დიდება 2, თამარ მამალაძის კოლექცია - ბანით ტირილი, არტემ ერქომაიშვილის საგალობლები - უფალო ღაღადვყავ, თამარ მამალაძის კოლექცია - დიდება 2, ქართული ხალხური მუსიკა (გურია) - დათვის წვეულება , მზეთამზე - საცეკვაო ფანდურზე, აფშილავები - დღეს საღმრთომან მადლმან, ჯვარული - გერგეტულა, ვლადიმერ ბერძენიშვილი - მივალ გურიაში, თამარ მამალაძის კოლექცია - ოდური 7, ანჩისხატის ტაძრის გუნდი (შემოქმედი - დ.პატარავას კილო) - ქრისტე აღსდგა, ანჩისხატის ტაძრის გუნდი (გელათის სკოლა) - რაჟამს შთახედ საფლავად (კ.), შალვა ასლანიშვილია კოლექცია - ჩავუხტეთ ბარათაშვილსა, არტემ ერქომაიშვილის საგალობლები - ქრისტე აღდგა 2, მთიები - შენ ხარ ვენახი, ქართული ხალხური მუსიკა (იმერეთი) - ჭონა 2, ანჩისხატის ტაძრის გუნდი (სიმღერები) - სისა ტურა, აფხაზეთის სახელმწიფო ანსამბლი - მრავალჟამიერ, ალილო - განდაგანა (პოპური), აფხაზურები - შარათინი, ვარლამ სმონიშვილი - იერიში, მთიები - ხუცის ლოცვა, არტემ ერქომაიშვილის საგალობლები - ისპოლა, ბასიანი - საყვარელო შენი ჯავრით, ფაზისი - ღმერთი უფალი, არტემ ერქომაიშვილის საგალობლები - სიტყვისა ღვთისა, შავნაბადა - ღვთისმშობელო ქალწულო, მთიები - ხერტლის ნადური, ჯოკია მეშველიანის გუნდი - რალივეიჰე, კერია - ართი ვარდი, შავნაბადა - ძველებური მეგრული მაყრული, ბასიანი - თუშეთო, ავქსენტი მეგრელიძე - აჭარული მაყრული, ანჩისხატის ტაძრის გუნდი (სიმღერები) - ბებია, ჰამლეტ გონაშვილი - ზარი, ჯიღაურის გუნდი - ბერიკაცი, ჯოკია მეშველიანის გუნდი - სოზარ ციოყ, მეგრული სიმღერები - ოჩეშხვეი,
ლეჩხუმი, გურია, თუშეთი, ლაზეთი, რაჭა, თიანეთი, აჭარა, აფხაზეთი, ხევი, მთიულეთი, მესხეთ-ჯავახეთი, შავშეთი, სვანეთი, კახეთი, ქალაქური, ქართლი, იმერეთი, სამეგრელო,
ფოლკ-აფიშა
აფიშა ცარიელია
ძებნა



მოძებნე მხოლოდ:

მეზობლები
იმოგზაურე საქართველოში
orthodoxy
სუბარუს კლუბი
KAKHETI
VINOGE.COM
მთვლელები
Created In Georgia, Tbilisi, 2006-2009 © GEORGIAN FOLKLORE მთავარი | ფორუმი | გალერეა Powered By GIORGI BERIKELASHVILI