Georgian Folklore
Georgian Folklore
მენიუ
ანსამბლები
ინდივიდუალური
კუთხეები
ძველი ჩანაწერები
პოეზია
სხვადასხვა
ჟურნალი
ფორუმი
გალერეა
ჩვენი საიტი
კონტაქტი
ჩვენ შესახებ
კოლეგები
JOIN US
ანსამბლი ’ბასიანი’
ანსამბლი ’სახიობა’
ბმულები
  იმოგზაურე საქართველოში
  ინტერნეტ ქალაქი
  Author Profile
  Khevsureti.ge - ხევსურეთი
  სასაფლაოს მოპირკეთება
  komisia corp
  ტექნოპორტალი
  უცნაური ამბები
  FONTS.GE
  ჩვენი საუნჯე
 

ინტერნეტ-ჟურნალი "ალაზანი"

"ქართული გალობა" - მეხუთე ტომი - თებერვალი, 2009 Add share!

11 თებერვალს, თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში გაიმართა კრებულ ”ქართული გალობის” V ტომის პრეზენტაცია. წიგნში შესული საგალობლები შეკრებილი და რედაქტირებულია ბატონ მალხაზ ერქვანიძის მიერ, რომელსაც არაერთი ადამიანი უწევდა თანადგომას.
ამ ტომში წარმოდგენილია იოანე ოქროპირის წირვის წესი, გელათის და შემოქმედის სკოლების ნიმუშები. პირველი ნაწილი − გელათი − ანტონ დუმბაძის, დიმიტრი ჭალაგანიძის, ივლიანე წერეთლის, რაჟდენ ხუნდაძის, ნესტორ კონტრიძის გადმოცემული და ფილიმონ ქორიძის მიერ ნოტებზე ჩაწერილ გამშვენებულ საგალობლებს მოიცავს. მეორე ნაწილში კი შემოქმედის სკოლის ნიმუშებია, რომელებიც არტემ ერქომაიშვილმა ჩაიწერა 1966 წელს. წიგნს თან ახლავს CD-ზე ჩაწერილი საგალობლები არტემ ერქომაიშვილის, მალხაზ ერქვანიძის შესრულებით. თავისთავად, ამ საგალობლების გამოცემას დიდი მნიშვნელობა აქვს, მაგრამ კიდევ უფრო მნიშვნელოვანია წიგნის წინასიტყვაობაა. აქ ავტორი ქართულ კილოურ სისტემას, ქართულ მუსიკალურ წყობას ეხება. პრეზენტაციაზეც სწორედ ამ საკითხზე იქნა ყურადღება გამახვილებული. ამას გარდა, წინასიტყვაობაში ისეთ საკითხებზეცაა საუბარი, როგორიცაა სწორი ინტონირება, სამ ხმაში აზროვნება, ქართული კილოური აზროვნების აღდგენა და სხვადასხვა სკოლებში არსებული დეფიციტის შევსება. 

ბატონმა მალხაზმა დამსწრე საზოგადოებას გააცნო მის მიერ მრავალწლიანი კვლევის შედეგად დადგენილი ქართული მუსიკალური წყობის კანონზომიერებანი. თვლასაჩინოებისთვის მან მსმენელთ შესთავაზა საეკლესიო საგალობლები და ხალხური სიმღერები საპატრიარქოსთან არსებული სალოტბარო სასწავლებლის სტუდენტთა შესრულებით. ერთი და იგივე სიმღერა თუ საგალობელი სრულდებოდა როგორც ტემპერაციაში, ისე ქართულ ბგერათწყობაში, რათა ყველას ცხადად შეეგრძნო განსხვავაება. წარმოდგენილი იყო საქართველოს სხვადასხვა კუთხიდის (გურია, იმერეთი, კახეთი, ხევსურეთი) სიმღერები, რითაც ავტორმა წარმოაჩინა ადრინდელ საქართველოში ერთიანი მუსიკალური წყობის არსებობა. თუმცა, მისივე თქმით, გალობის არმცოდნე გლეხების ნამღერში ზოგჯერ გვხვდებოდა ამ წყობისაგან განსხვავებული, შემხვევით წარმოშობილი ბგერათრიგები. სხვაგვარად იყო საქმე მომღერალ-მგალობლების შემთხვევაში. სამგალობლო სკოლებში მოსწავლეები თავიდანვე ეჩვეოდნენ კილოში აზროვნებას და ეს მათ შესრულებულ სიმღერებზეც აისახებოდა. ძველ საქართველოში კილოში გალობის თეორიული საფუძვლის არსებობა, ავტორის აზრით, ეჭვს არ უნდა იწვვევდეს. მისი თქმით, ამ დონის სამგალობლო კულტურის ქვეყანაში შეუძლებელია არ ყოფილიყო მწობრი მუსიკალურ-თეორიული ბაზა, რომელზე დაყრდნობითაც იქმნებოდა თითოეული საგალობელი. სხვა თუ არაფერი, ამის მტკიცების უფლებად გამოდგება რვა ხმაზე გაწყობილი საგალობელთა რთული სისტემა. 

არტემ ერქომაიშვილისაგან ჩაწერილი წირვის წესი ”მრწამსიდან” იწყება. სამწუხაროდ, წირვაზე მანამდე სათქმელ საგალობლებს (შემოქმედის კილოდან) ჩვენამდე არ მოუღწევია. ამდენად, საინტერესო იყო ავტორის მიერ აღდგენილი შემოქმედის სკოლის ”მხოლოდშობილი”, რომელიც მან გელათის სკოლის ამავე საგალობლიდან გადმოაწყო შემოქმედის კილოზე. ასეთი გზით მალხაზ ერქვანიძემ აღადგინა და კრებულში შეიტანა შემოქმედის კილოს კიდევ ექვსი ნიმუში.
მალხაზ ერქვანიძის გარდა სიტყვით წარსდგნენ ნოდარ მამისაშვილი, ანზორ ერქომაიშვილი და რუსუდან წურწუმია. პრეზენტაციას უძღვებოდა ქალბატონი მანანა ანდრიაძე. გამომსვლებმა მადლობა გადაუხადეს ავტორს იმ შრომისათვის, რაც მან გასწია ევროპული მუსიკის გავლენით დაკარგულ-შელახული ქართული მუსიკალური წყობის აღსადგენად. აღინიშნა, რომ ეს მხოლოდ დასაწყისია, გამოსაკვლევი კიდევ ბევრია და რომ კვლევის წარმატებით გასაგრძელებლად საჭიროა თანამედროვე ტექნიკით აღჭურვილი აკუსტიკური ლაბორატორია.
დასასრულს ავტორმა მადლობა გადაუხადა დამსწრე საზოგადოებასა და ყველას, ვინც მას დაეხმარა აღნიშნული კვლევების წარმოებაში და წიგნის გამოცემაში.

 

 

მიხეილ მაჭავარიანი

www.alazani.ge, 2009

 
შემთხვევითები კავსაძეები - მთაო გადმიშვი, ბასიანი - მაგლონია, თამარ მამალაძის კოლექცია - წარვედ წყლისა პირად, დედას ლევანა - ძველი შროშანა, ვლადიმერ ბერძენიშვილი - ვახტანგური, აფშილავები - ლამაზო და მიმზიდველო, აფხაზეთის სახელმწიფო ანსამბლი - ანტიცა, ანჩისხატის ტაძრის გუნდი (შემოქმედი - ა. ერქომაიშვილის კილო) - წინამორბედისა დიდებულისა, შალვა ასლანიშვილია კოლექცია - ხმით ტირილი, ანჩისხატის ტაძრის გუნდი (შემოქმედი - დ.პატარავას კილო) - შენ რომელმან განანათლე, ოდილა - მაყრული II, აფხაზურები - მწყემსური აჭარპანზე, ვლადიმერ ბერძენიშვილი - ლატარიის სიმღერა, სანავარდო - შავი შაშვი, არტემ ერქომაიშვილის საგალობლები - და სულისაცა, შავნაბადა - დღაშ დო სერი, პოლიკარპე ხუბულავა - ფაცხა, შალვა ასლანიშვილია კოლექცია - ტირილი 2, აფხაზურები - ვარადო, აფხაზეთის სახელმწიფო ანსამბლი - საქორწილო სიმღერა ცეკვით, შალვა ასლანიშვილია კოლექცია - საყვარელია სამშობლოს მთები, არტემ ერქომაიშვილის საგალობლები - რაჟამს შთახედ, ძმები ერქომაიშვილები - შვიდკაცა, შალვა ასლანიშვილია კოლექცია - ჯგრაგ 2, დედას ლევანა - ახალი სუფრული, ანჩისხატის ტაძრის გუნდი (შემოქმედი - ა. ერქომაიშვილის კილო) - შობამან შენმან, ჯოკია მეშველიანის გუნდი - ლაგუშედა, სიხარულიძეების ტრიო - შავი შაშვი, შავნაბადა - ზამთარი, სახიობა - გოჯასპირული, არტემ ერქომაიშვილის საგალობლები - აღდგომასა შენსა, თამარ მამალაძის კოლექცია - მრავალჟამიერ 3, მზეთამზე - დალა კოჯას ხელღვაჟალე, ჯიღაურის გუნდი - ლალე, ვლადიმერ ბერძენიშვილი - დათვის წვეულება, ვლადიმერ ბერძენიშვილი - ლატარია, ანანია ერქომაიშვილი - დავკარგეთ სამი მომლხენი, ქართული ხალხური მუსიკა (გურია) - შავი შაშვი , ანჩისხატის ტაძრის გუნდი (გელათის სკოლა) - უფალო ღაღად-ვყავ (ხ.), ანჩისხატის ტაძრის გუნდი (სიმღერები) - ლეკებმა რომ დამიჭირეს, მეგრული სიმღერები - სი ქოულ ბატა, აფხაზურები - მგზავრული, კოლხეთი - მთიულური ღიღინი, ქართული ხალხური მუსიკა (სვანეთი) - როსტომ ჭაბიკ (ჩანგით), ანჩისხატის ტაძრის გუნდი (შემოქმედი - დ.პატარავას კილო) - შენ ხარ ვენახი, ლევან მუღალაშვილის გუნდი - მაყრული, შალვა ასლანიშვილია კოლექცია - ფერხული 2, ოდილა - შრომის სიმღერა, სახიობა - ქრისტე აღდგა, ანჩისხატის ტაძრის გუნდი (ქართლ-კახური - კარბელაანთ კილო) - ღვთისმშობელო ქალწულო,
ფშავ-ხევსურეთი, იმერეთი, სვანეთი, აჭარა, სამეგრელო, თიანეთი, ლეჩხუმი, გურია, შავშეთი, ლაზეთი, რაჭა, მესხეთ-ჯავახეთი, ქალაქური, ქართლი, აფხაზეთი, კახეთი, ხევი, თუშეთი,
ფოლკ-აფიშა
აფიშა ცარიელია
ძებნა



მოძებნე მხოლოდ:

მეზობლები
იმოგზაურე საქართველოში
orthodoxy
სუბარუს კლუბი
KAKHETI
VINOGE.COM
მთვლელები
Created In Georgia, Tbilisi, 2006-2009 © GEORGIAN FOLKLORE მთავარი | ფორუმი | გალერეა Powered By GIORGI BERIKELASHVILI