Georgian Folklore
Georgian Folklore
მენიუ
ანსამბლები
ინდივიდუალური
კუთხეები
ძველი ჩანაწერები
პოეზია
სხვადასხვა
ჟურნალი
ფორუმი
გალერეა
ჩვენი საიტი
კონტაქტი
ჩვენ შესახებ
კოლეგები
JOIN US
ბმულები
  komisia corp
 

ინტერნეტ-ჟურნალი "ალაზანი"

"ქართული გალობა" - მეხუთე ტომი - თებერვალი, 2009 Add share!

11 თებერვალს, თბილისის სახელმწიფო კონსერვატორიაში გაიმართა კრებულ ”ქართული გალობის” V ტომის პრეზენტაცია. წიგნში შესული საგალობლები შეკრებილი და რედაქტირებულია ბატონ მალხაზ ერქვანიძის მიერ, რომელსაც არაერთი ადამიანი უწევდა თანადგომას.
ამ ტომში წარმოდგენილია იოანე ოქროპირის წირვის წესი, გელათის და შემოქმედის სკოლების ნიმუშები. პირველი ნაწილი − გელათი − ანტონ დუმბაძის, დიმიტრი ჭალაგანიძის, ივლიანე წერეთლის, რაჟდენ ხუნდაძის, ნესტორ კონტრიძის გადმოცემული და ფილიმონ ქორიძის მიერ ნოტებზე ჩაწერილ გამშვენებულ საგალობლებს მოიცავს. მეორე ნაწილში კი შემოქმედის სკოლის ნიმუშებია, რომელებიც არტემ ერქომაიშვილმა ჩაიწერა 1966 წელს. წიგნს თან ახლავს CD-ზე ჩაწერილი საგალობლები არტემ ერქომაიშვილის, მალხაზ ერქვანიძის შესრულებით. თავისთავად, ამ საგალობლების გამოცემას დიდი მნიშვნელობა აქვს, მაგრამ კიდევ უფრო მნიშვნელოვანია წიგნის წინასიტყვაობაა. აქ ავტორი ქართულ კილოურ სისტემას, ქართულ მუსიკალურ წყობას ეხება. პრეზენტაციაზეც სწორედ ამ საკითხზე იქნა ყურადღება გამახვილებული. ამას გარდა, წინასიტყვაობაში ისეთ საკითხებზეცაა საუბარი, როგორიცაა სწორი ინტონირება, სამ ხმაში აზროვნება, ქართული კილოური აზროვნების აღდგენა და სხვადასხვა სკოლებში არსებული დეფიციტის შევსება. 

ბატონმა მალხაზმა დამსწრე საზოგადოებას გააცნო მის მიერ მრავალწლიანი კვლევის შედეგად დადგენილი ქართული მუსიკალური წყობის კანონზომიერებანი. თვლასაჩინოებისთვის მან მსმენელთ შესთავაზა საეკლესიო საგალობლები და ხალხური სიმღერები საპატრიარქოსთან არსებული სალოტბარო სასწავლებლის სტუდენტთა შესრულებით. ერთი და იგივე სიმღერა თუ საგალობელი სრულდებოდა როგორც ტემპერაციაში, ისე ქართულ ბგერათწყობაში, რათა ყველას ცხადად შეეგრძნო განსხვავაება. წარმოდგენილი იყო საქართველოს სხვადასხვა კუთხიდის (გურია, იმერეთი, კახეთი, ხევსურეთი) სიმღერები, რითაც ავტორმა წარმოაჩინა ადრინდელ საქართველოში ერთიანი მუსიკალური წყობის არსებობა. თუმცა, მისივე თქმით, გალობის არმცოდნე გლეხების ნამღერში ზოგჯერ გვხვდებოდა ამ წყობისაგან განსხვავებული, შემხვევით წარმოშობილი ბგერათრიგები. სხვაგვარად იყო საქმე მომღერალ-მგალობლების შემთხვევაში. სამგალობლო სკოლებში მოსწავლეები თავიდანვე ეჩვეოდნენ კილოში აზროვნებას და ეს მათ შესრულებულ სიმღერებზეც აისახებოდა. ძველ საქართველოში კილოში გალობის თეორიული საფუძვლის არსებობა, ავტორის აზრით, ეჭვს არ უნდა იწვვევდეს. მისი თქმით, ამ დონის სამგალობლო კულტურის ქვეყანაში შეუძლებელია არ ყოფილიყო მწობრი მუსიკალურ-თეორიული ბაზა, რომელზე დაყრდნობითაც იქმნებოდა თითოეული საგალობელი. სხვა თუ არაფერი, ამის მტკიცების უფლებად გამოდგება რვა ხმაზე გაწყობილი საგალობელთა რთული სისტემა. 

არტემ ერქომაიშვილისაგან ჩაწერილი წირვის წესი ”მრწამსიდან” იწყება. სამწუხაროდ, წირვაზე მანამდე სათქმელ საგალობლებს (შემოქმედის კილოდან) ჩვენამდე არ მოუღწევია. ამდენად, საინტერესო იყო ავტორის მიერ აღდგენილი შემოქმედის სკოლის ”მხოლოდშობილი”, რომელიც მან გელათის სკოლის ამავე საგალობლიდან გადმოაწყო შემოქმედის კილოზე. ასეთი გზით მალხაზ ერქვანიძემ აღადგინა და კრებულში შეიტანა შემოქმედის კილოს კიდევ ექვსი ნიმუში.
მალხაზ ერქვანიძის გარდა სიტყვით წარსდგნენ ნოდარ მამისაშვილი, ანზორ ერქომაიშვილი და რუსუდან წურწუმია. პრეზენტაციას უძღვებოდა ქალბატონი მანანა ანდრიაძე. გამომსვლებმა მადლობა გადაუხადეს ავტორს იმ შრომისათვის, რაც მან გასწია ევროპული მუსიკის გავლენით დაკარგულ-შელახული ქართული მუსიკალური წყობის აღსადგენად. აღინიშნა, რომ ეს მხოლოდ დასაწყისია, გამოსაკვლევი კიდევ ბევრია და რომ კვლევის წარმატებით გასაგრძელებლად საჭიროა თანამედროვე ტექნიკით აღჭურვილი აკუსტიკური ლაბორატორია.
დასასრულს ავტორმა მადლობა გადაუხადა დამსწრე საზოგადოებასა და ყველას, ვინც მას დაეხმარა აღნიშნული კვლევების წარმოებაში და წიგნის გამოცემაში.

 

 

მიხეილ მაჭავარიანი

www.alazani.ge, 2009

 
შემთხვევითები სიხარულიძეების ტრიო - კალოს ხელხვავი, შალვა ასლანიშვილია კოლექცია - ლაშქრული, აღმოსავლეთ საქართველოს მთიანეთი - კაფია, ივეტგრიმოს ექსპედიცია - ესაია მხიარულ, მთიები - ხორუმი, თუთარჩელა - ჩონგურო, ავქსენტი მეგრელიძე - გურული მაყრული, ბორჯომის ფოლკლორული სიმპოზიუმი - იმერული ღიღინი, ოქროს საწმისი - საქორწილო ცეკვა, ერთი შედევრი - ვარლამ სიმონიშვილის გუნდი, ლელა თათარაიძე - ქართველო საქართველოსთვის, არტემ ერქომაიშვილის საგალობლები - აღდგომასა შენსა, წინანდალი - შემოძახილი, ერთი შედევრი - ვასილ მახარაძის გუნდი, ჯიღაურის გუნდი - საცეკვაო, ანჩისხატის ტაძრის გუნდი (გელათის სკოლა) - შევ ქალწულო (კ.), ქართული ხალხური მუსიკა (სვანეთი) - ადრეკილა, არტემ ერქომაიშვილი - დიდი ხნიდან , შალვა ასლანიშვილია კოლექცია - კაი ყმა, ბასიანი - ბურთის გამარჯვება, ჯვარული - გერგეტულა, შალვა ასლანიშვილია კოლექცია - ფერხისული 2, შავნაბადა - გევშვათ ღვინით, რუსთავი - და ვითარცა მეუფისა, შალვა ასლანიშვილია კოლექცია - შაირები, ივეტგრიმოს ექსპედიცია - ლილე, კერია - ჭონა, ანჩისხატის ტაძრის გუნდი (გელათის სკოლა) - შენდამი იხარებს (კ.), ფაზისი - ნანინა, ანჩისხატის ტაძრის გუნდი (შემოქმედი - ა. ერქომაიშვილის კილო) - უფალო რომელმან 2, მზეთამზე - ძროხის წველისა 2, ჯოკია მეშველიანის გუნდი - ყანსავ ყიფიანე, ვანო მჭედლიშვილის ანსამბლი - გარეკახური საჭიდაო, ძმები ერქომაიშვილები - ხელხვავი(ადილა), ოქროს საწმისი - არკუაშაგა, ვლადიმერ ბერძენიშვილი - ლატარია, შალვა ასლანიშვილია კოლექცია - სიმღერა ანდრო შადურზე, ანჩისხატის ტაძრის გუნდი (ქართლ-კახური - კარბელაანთ კილო) - წმიდაო ღმერთო, დიდგორი - ალილო, დები იშხნელები - ამას გიძღვნი, შემოქმედი - კახური ალილო, სამუელ ჩავლეიშვილი - შენ რომელმან განანათლე, აღმოსავლეთ საქართველოს მთიანეთი (ქალები) - იავნანე, კერია - მარწყვის ტუჩა, ვლადიმერ ბერძენიშვილი - ჩემო ნათლიდედაო, ოქროს საწმისი - აზარი, თამარ მამალაძის კოლექცია - გუთნური 2, სიხარულიძეების ტრიო - დიდი ხნიდან გაგიცანი, ქართული ხალხური მუსიკა (გურია) - ელესა , თამარ მამალაძის კოლექცია - აკვნის ნანა 2,
ქართლი, აფხაზეთი, იმერეთი, ლეჩხუმი, შავშეთი, თიანეთი, მთიულეთი, რაჭა, სამეგრელო, გურია, სვანეთი, აჭარა, კახეთი, ქალაქური, ლაზეთი, ხევი, ფშავ-ხევსურეთი, მესხეთ-ჯავახეთი,
ფოლკ-აფიშა
აფიშა ცარიელია
ძებნა



მოძებნე მხოლოდ:

მეზობლები
სუბარუს კლუბი
VINOGE.COM
მთვლელები
Created In Georgia, Tbilisi, 2006-2009 © GEORGIAN FOLKLORE მთავარი | ფორუმი | გალერეა Powered By GIORGI BERIKELASHVILI